Sodyum Sitrat: Kozmetikteki pH Dengeleyici

Kısaca

Sodyum sitrat, ürünlerde asitlik düzenleyici ve emülgatör olarak kullanılan bir bileşendir. Yapılan testlerde cilt ve göz üzerinde belirgin bir tahriş oluşturmadığı saptanmıştır. Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi tarafından genel olarak güvenli kabul edilmektedir.

Ne işe yarar

Sodyum sitrat, gıdalarda ve içeceklerde asitlik düzenleyici olarak görev yapar [1]. Ayrıca yağlar için emülgatör olarak kullanılır [2].

Nereden geliyor

İlk olarak 1784 yılında İngiltere'de Carl Scheele tarafından limon suyuna kireç eklenerek kalsiyum sitrat halinde elde edilmiştir. Endüstriyel ölçekteki üretimi ise 1890 yılında İtalya narenciye endüstrisine dayanır; limon suyu söndürülmüş kireç ile muamele edilerek kalsiyum sitrat çökeltilmiş ve seyreltik sülfürik asit kullanılarak geri dönüştürülmüştür [3].

Sık sorulan: Zararlı mı?

Sodyum sitrat genel olarak güvenli kabul edilen maddeler arasında yer alır. Amerika Birleşik Devletleri Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından GRAS statüsü tanınmıştır [1]. Testlerde belirgin cilt ve göz tahrişi yapmadığı bildirilmiştir [4]. Bununla birlikte genotoksisite testlerinde pozitif bulgular rapor edilmiştir [5].

Cilt ve göz üzerindeki etkisi

Tavşanlarda OECD 404 kılavuzuna göre 1990 yılında yapılan in vivo çalışmada belirgin bir cilt tahrişi gözlenmemiştir [4]. Gine domuzlarında OECD 406 kılavuzuna göre 1995 yılında yapılan in vivo test sonucunda duyarlılaştırma ihtimalinin olmadığı belirtilmiştir [6]. Tavşanlarda OECD 405 kılavuzuna göre 1995 yılında yürütülen in vivo çalışmada belirgin bir göz tahrişi saptanmamıştır [7]. Sınır: Bu veriler derleme kayıttır; doz, tür ve maruziyet yolu birlikte değerlendirilmelidir [6].

Genotoksisite ve kanser bulguları

Maddenin genotoksisite verilerinde 5 pozitif rapor yer alırken 0 negatif rapor bildirilmiştir [5]. Ames testi pozitif ve mikronükleus testi pozitif sonuç vermiştir [5]. Sınır: Bu veriler derleme kayıttır; doz, tür ve maruziyet yolu birlikte değerlendirilmelidir [5].

Düzenleyici durum

Amerika Birleşik Devletleri Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından GRAS (genel olarak güvenli kabul edilen) olarak sınıflandırılmıştır [1].

Kaynaklar

1. web_research, Sodium citrate en.wikipedia.org/wiki/Sodium_citrate
2. web_research, Sodium citrate en.wikipedia.org/wiki/Sodium_citrate
3. web_research, Citric acid en.wikipedia.org/wiki/Citric_acid
4. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
5. EPA ToxValDB, ToxValDB — genotoksisite
6. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
7. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…