Sodyum Hidroksit Kozmetikte Ne Arıyor?
Arin Editör Ekibi · nasıl hazırlanıyor?
Etikette 'sodium hydroxide' görünce aklınıza gider açıcı gelebilir. Aynı madde gerçekten de kremlerde, şampuanlarda ve sabunlarda var. Ama bu, onun cildinizde gider açıcı gibi davranacağı anlamına gelmiyor. Ne yaptığını anlamak için birkaç cümle yeter.
Kısaca
Sodyum hidroksit, kozmetik ürünlerde asitlik seviyesini dengelemek amacıyla düşük miktarlarda kullanılan bir bileşendir. Yüz temizleyicileri, kremler, losyonlar ve makyaj ürünlerinde pH ayarlayıcı görev üstlenir. Yüksek bazik yapısına rağmen ürünlerdeki düşük oranı sayesinde formül dengesini sağlar.
Ne işe yarar
Sodyum hidroksit, yüksek alkali niteliği sebebiyle kozmetik ürünlerde pH dengeleyici işlevi görür [1]. Yüz temizleyicileri, kremler, losyonlar ve makyaj malzemelerinde kullanılır [1].
Nereden geliyor
Fransız kimyager Nicolas Leblanc 1791 yılında sodyum karbonat seri üretimi için bir yöntem patenti almıştır [2]. İşlem sonucunda oluşan toksik atıkların yönetimi zor olduğu için süreç bazı ülkelerde yasaklanmış, 2006 yılında Trafigura bu yöntemi kullanarak oluşan atığı Fildişi Sahili'ne boşaltmıştır [3].
Kullanıma göre durum
| Nasıl kullanıldığı | Durum | Dayanak | | --- | --- | --- | | Cilt bakımı ve makyaj ürünleri (temizleyici, krem, losyon) | Yüksek alkali yapısı nedeniyle düşük konsantrasyonda pH dengeleyici olarak kullanılır | EPA ToxValDB / Literatür [1] |
Sık sorulan: Sodyum Hidroksit Kozmetikte Ne Arıyor?
Sodyum hidroksit kozmetik formüllerde ürünün pH seviyesini ayarlamak amacıyla yer alır.
Bileşik, 13.5 pH değeri ile güçlü bir bazik karakter sergiler [4]. Yüksek alkali yapısı sayesinde ürünün asitlik dengesini korumasına imkan tanır [1].
Sınır: Doz, tür ve maruziyet yolu birlikte değerlendirilmelidir.
Cilt ve göz üzerindeki etkisi
Sodyum hidroksit cilt hassaslaştırıcı etkisi yönünden sınıflandırılmamış olarak bildirilmiştir [5].
Tavşanlar üzerinde OECD 404 kılavuzuna uygun olarak yapılan in vivo cilt tahrişi testlerinde madde şiddetli ve orta derece tahriş kategorilerinde yer almıştır [K6, K7]. Derleme verilerinde cilt aşınması ve tahrişi için Kategori 1A ve Kategori 1B seviyelerinde sınıflandırmalar mevcuttur [K2, K3].
Göz üzerindeki etkilerde, tavşanlarda OECD 405 kılavuzuna göre yapılan in vivo çalışmada orta veya hafif tahriş gözlenmiştir [6]. Buna karşın 1976 tarihli bir başka OECD 405 çalışmasında gözde aşındırıcı etki ve 21 günden uzun süren tahriş bildirilmiştir [7]. Draize ve FHSA protokolüne dayanan testlerde şiddetli göz tahrişi saptanmıştır [8]. Derleme kayıtlarında göz hasarı Kategori 1 ve Kategori 2A olarak gösterilmektedir [K12, K16].
Sınır: Bu bir derleme kayıttır; doz, tür ve maruziyet yolu birlikte değerlendirilmelidir.
Genotoksisite ve kanser bulguları
EPA ToxValDB genotoksisite kayıtlarında 2 pozitif ve 1 negatif rapor bulunmakta olup Ames geni mutasyon testi sonucu pozitiftir [9].
Sınır: Bu bir derleme kayıttır; doz, tür ve maruziyet yolu birlikte değerlendirilmelidir.
Düzenleyici durum
Tehlike sınıflandırması verilerinde sodyum hidroksit, cilt aşınması alanında Kategori 1A ve Kategori 1 başlıkları altında bulunmaktadır [K9, K11]. Ciddi göz hasarı ve göz tahrişi bildirimlerinde ise Kategori 1 ve Göz Hasarı 1 kapsamında listelenmektedir [K13, K15].
Sınır: Bu sınıflandırmalar derleme kayıtlara dayanmaktadır; doz, tür ve maruziyet yolu birlikte değerlendirilmelidir.
Kaynaklar
- web_research, Sodium hydroxide en.wikipedia.org/wiki/Sodium_hydroxide
- web_research, Sodium hydroxide en.wikipedia.org/wiki/Sodium_hydroxide
- web_research, Sodium hydroxide en.wikipedia.org/wiki/Sodium_hydroxide
- web_research, Sodyum hidroksit tr.wikipedia.org/wiki/Sodyum_hidroksit
- EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz github.com/kriswehage/greenscreen_framew…
- EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
- EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
- EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
- EPA ToxValDB, ToxValDB — genotoksisite