Kozmetikteki alkol: Etikette 'Alcohol' ne anlama gelir?

Kısaca

Alkol, kozmetik ürünlerde ve dezenfektanlarda mikroorganizmaları etkisiz hale getirmek ve formülasyon yapısını korumak amacıyla kullanılan bir bileşendir. Doğal fermantasyon süreciyle veya petrokimyasal yöntemlerle elde edilebilir. Haricen cilt üzerine uygulanması ile ağız yoluyla tüketilmesi farklı güvenlik değerlendirmelerine tabidir.

Ne işe yarar

Mikroorganizmaların zar yapısındaki çift katlı lipit katmanını çözerek ve proteinlerin yapısını bozarak etki gösterir; bakteri, mantar ve virüslere karşı koruma sağlar [1]. Optimum antimikrobiyal etkinlik için su moleküllerine ihtiyaç duyduğundan, %70 oranındaki çözeltisi saf halinden daha yüksek etki gösterir [1].

Nereden geliyor

Etanol terimi, 1834 yılında tanımlanan etil grubundan türetilmiş ve 1892 yılında resmi olarak kabul edilmiştir; "alkol" kelimesi ise başlangıçta toz halindeki kozmetik ürünleri tanımlarken zamanla etanol anlamında kullanılmaya başlanmıştır [2]. Maddenin üretimi, şekerlerin mayalar aracılığıyla fermantasyonuyla veya etilen hidrasyonu gibi petrokimyasal işlemlerle gerçekleştirilir [3]. Endüstriyel ölçekte etilenin sülfürik asitle tepkimesine dayanan dolaylı hidrasyon yöntemi ilk kez 1930 yılında uygulanmıştır [4].

Kullanıma göre durum

| Nasıl kullanıldığı | Durum | Dayanak | | :--- | :--- | :--- | | Topikal kullanım (%70 çözelti) | Saf etanole göre antimikrobiyal açıdan daha etkilidir | Su moleküllerinin varlığı gereklidir [1] | | Ağız yoluyla tüketim (alkollü içecekler) | Kanserojendir | İnsanlarda kanserojen etkisine dair kesin kanıt bulunur [5] |

Sık sorulan: Etikette 'Alcohol' ne anlama gelir?

Kozmetik etiketlerindeki "Alcohol" ibaresi bileşen olarak etanolü ifade eder. Kelimenin kökeni geçmişte toz kozmetikleri tanımlamak için kullanılmış olsa da günümüzde kimyasal olarak etanolü temsil eder [2]. Ürünlerde temel olarak koruyucu ve antimikrobiyal ajan işlevi görür [1].

Cilt ve göz üzerindeki etkisi

Tavşanlar üzerinde OECD 404 kılavuzuna uygun olarak yapılan in vivo cilt tahrişi testlerinde, uygulamanın belirgin bir tahriş oluşturmadığı veya hafif/orta düzeyde tahrişe yol açtığı rapor edilmiştir [K10, K11]. Farelerde OECD 429 kılavuzuna benzer lokal lenf düğümü analizi (LLNA) standartlarıyla yürütülen çalışmada cildi duyarlılaştırma olasılığının düşük olduğu saptanmıştır [6]. Genel derleme verilerinde cilt tahrişi "sınıflandırılmamış", cilt duyarlılaştırması ise "sınıflandırma mümkün değil" şeklinde kaydedilmiştir [K3, K4].

Göz üzerindeki etkilerde, OECD 405 kılavuzuna göre tavşanlarda yapılan testler belirgin bir tahriş göstermemiştir [7]. Buna karşın farklı test standartlarında şiddetli tahriş bulguları elde edilmiş, madde Kategori 2A ve Kategori 2B olarak sınıflandırılmıştır [K5, K9, K14].

Genotoksisite ve kanser bulguları

Genotoksisite derleme verilerinde 15 pozitif ve 38 negatif rapor yer almaktadır; Ames testi negatif, mikronükleus testi ise pozitif sonuç vermiştir [8].

Dünya Sağlık Örgütü Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC), maddeyi Grup 1 (İnsanlarda kanserojen) olarak sınıflandırmıştır [9]. Ağız yoluyla alkollü içecek şeklinde alındığında kanserojen etki gösterdiğine dair yeterli kanıt bulunmaktadır [5]. IARC değerlendirmesi doğrudan maruziyet riskini değil, maddenin tehlike potansiyelini sınıflandırır; kozmetik ürünlerdeki kullanım seviyelerinde kansere yol açtığı anlamına gelmez [9]. Doz, tür ve maruziyet yolunun ayrıca değerlendirilmesi gerekmektedir [8].

Kaynaklar

1. web_research, Etanol tr.wikipedia.org/wiki/Etanol
2. web_research, Ethanol en.wikipedia.org/wiki/Ethanol
3. web_research, Etanol tr.wikipedia.org/wiki/Etanol
4. web_research, Ethanol en.wikipedia.org/wiki/Ethanol
5. web_research, Safety evaluation of topical applications of ethanol on the skin and inside the oral cavity pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2596158
6. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
7. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
8. EPA ToxValDB, ToxValDB — genotoksisite
9. IARC (WHO Kanser Araştırmaları Ajansı), IARC Monografları — Ethanol (Grup 1 — İnsanlarda kanserojen) publications.iarc.fr/114