Etiketteki SLS: Köpük Yapan, Tartışılan Molekül

Kısaca

Sodyum lauril sülfat, diş macunları ve gıdalar dahil çeşitli alanlarda kullanılan bir bileşendir. Ciltte duyarlılaşmaya neden olmaz ancak konsantrasyona bağlı olarak cilt ve gözde şiddetli tahrişe yol açabilir. Medyada hakkında bazı yanlış iddialar yer alsa da gıdalarda kullanımı güvenli kabul edilen içerikler arasında bulunur.

Ne işe yarar

Diş macunlarında ve ağız bakım ürünlerinde uzun süredir kullanılır [1]. Ayrıca gıda maddelerinde de yer alan bir bileşendir [2].

Nereden geliyor

Sodyum lauril sülfatın diş hekimliği ve diş macunlarındaki kullanımı 50 yılı aşkın bir geçmişe dayanmaktadır [1].

Kullanıma göre durum

| Nasıl kullanıldığı | Durum | Dayanak | | Diş macunları | 50 yıldan uzun süredir yaygın kullanım | [1] | | Gıda kullanımı | GRAS (Genel olarak güvenli kabul edilen) | [2] |

Sık sorulan: Zararlı mı?

Sodyum lauril sülfat östrojenik etki göstermez ancak yüksek dozlarda tahriş edicidir. In vitro testlerde östrojen reseptör aktivitesi saptanmamıştır [3]. Dijital medyada madde hakkında endişeye yol açan yanlış iddialar yayılmıştır [4]. USFDA tarafından gıdalarda kullanımı güvenli kabul edilen bileşikler arasındadır [2].

Sınır: In vitro modeller doz ve maruziyet bağlamı içermez; bu sonuçlar kozmetikteki kullanım seviyesinde insanda etki göstereceği anlamına gelmez.

Cilt ve göz üzerindeki etkisi

Cilt duyarlılaştırma açısından sınıflandırılmamıştır [5]. Cilt tahrişi değerlendirmelerinde Kategori 2 ve Kategori 3 sınıflandırmaları mevcuttur [6], [7]. Tavşanlarda yürütülen OECD 404 testinde şiddetli cilt tahrişi tespit edilmiştir [8].

Göz temasında Kategori 1 göz hasarı ve Kategori 2A göz tahrişi sınıflandırmaları bulunur [9], [10]. Tavşanlarda 1987 yılında yapılan OECD 405 testinde şiddetli göz tahrişi rapor edilmiştir [11].

Sınır: Derleme kayıtlarındaki veriler doz, tür ve maruziyet yolu ile birlikte değerlendirilmelidir.

Genotoksisite ve kanser bulguları

Genotoksisite kayıtlarında 6 pozitif ve 8 negatif rapor yer almaktadır [12]. Ames testi pozitif, mikronükleus testi negatif sonuç vermiştir [12].

Sınır: Derleme verilerinde doz, tür ve maruziyet yolu göz önüne alınmalıdır.

Düzenleyici durum

USFDA, 21 CFR 172.822 kapsamında sodyum lauril sülfatı gıda kullanımı için genel olarak güvenli kabul edilen (GRAS) içerik olarak sınıflandırmıştır [2].

Kaynaklar

1. web_research, The Yin and Yang of Sodium Lauryl Sulfate Use for Oral and Periodontal Health pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10506142
2. web_research, Sodium lauryl sulfate en.wikipedia.org/wiki/Sodium_lauryl_sulf…
3. EPA ToxCast, ToxCast ER modeli — Sodium dodecyl sulfate (DTXSID1026031) comptox.epa.gov/dashboard/chemical/detai…
4. web_research, Human and Environmental Toxicity of Sodium Lauryl Sulfate (SLS): Evidence for Safe Use in Household Cleaning Products pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4651417
5. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz github.com/kriswehage/greenscreen_framew…
6. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz github.com/kriswehage/greenscreen_framew…
7. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz epa.govt.nz/database-search/chemical-cla…
8. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
9. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz epa.govt.nz/database-search/chemical-cla…
10. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz hcis.safeworkaustralia.gov.au/HazardousC…
11. EPA ToxValDB, ToxValDB — cilt/göz echa.europa.eu/registration-dossier/-/re…
12. EPA ToxValDB, ToxValDB — genotoksisite